U potrazi za sunčanim gradom
Prema Brundland-skom izveštaju Komisije za okolinu, tj. čovekovo okruženje i razvoj : “održiv razvoj je razvoj koji se ogleda u korišćenju sadašnjosti, bez izlaganja opasnosti budućih generacija da je i one mogu koristiti za sopstvene potrebe. Održivi razvoj je proces promena u kojima su korišćenje resursa, upravljanje investicijama, orijentacija tehnološkog razvoja i institucionalne promene, u harmoniji i povećavaju podjednako sadašnji i budući potencijal u korist ljudskih potreba i želja“.
PRINCIPI ODRŽIVOG RAZVOJA:
- korišćenje obnovljivih resursa ne sme da prekoračuje mogućnost njihove obnove;
- zagađenje životne sredine mora da bude ispod apsorpcionih moći ekosistema;
- održavati zdrav biosistem sa što je moguće većim obiljem vrsta;
- negovati kulturno nasleđe;
- apsolutno smanjiti upotrebu neobnovljivih resursa i njihovo korišćenje dopustiti samo u ograničenoj meri.
ZADACI PROSTORNOG I URBANISTIČKOG PLANIRANJA U FUNKCIJI ODRŽIVOG RAZVOJA:
- ograničenje širenja naselja, odnosno građevinskog područja;
- fleksibilnost korišćenja prostora u naseljima;
- ekološka revitalizacija životnog prostora;
- očuvanje kulturnog i graditeljskog nasleđa;
- ujednačavanje uslova života u naseljima
1. ograničenje širenja naselja, odnosno građevinskog područja - kod naselja gradskog karaktera:
o područja koja menjaju namenu
o područja za urbanu transformaciju
o područja za zamenu građevinskog fonda
- kod naselja seoskog karaktera:
o popunjavanje neizgrađenih prostora
o usitnjavanje postojećih građevinskih parcela
o zamena građevinskog fonda
2. fleksibilnost korišćenja prostora u naseljima
fleksibilnost podleže sledećim ograničenjima:
o površine od javnog inteesa moraju da budu zaštićene od promena
o ne sme se prekomerno smanjiti udeo stanovanja u pojedinim delovima naselja
o ne sme se razoriti socijalna struktura naselja
Zatim, urbanistička struktura naselja mora da bude multifunkcionalna (i u postojećim i u novim delovima)
Zatim, treba imati u vidu da objekti i površine mogu da menjaju namenu. Ovaj princip danas srećemo u četiri oblika:
o pretvaranje stanova u kancelarije i dr. usluge
o pretvaranje industrijskih objekata u objekte za zabavu
o pretvaranje industrijskih objekata u stambene objekte
o ponovno korišćenje za proizvodnju pređašnjih površina za industriju i zanatstvo
3. ekološka revitalizacija živitnog prostora
o što je moguće više uvažavati lokalne uslove
o štedeti građevinsko zemljište integrišući stanovanje, rad i odmor
o podizati kvalitet naselja očuvanjem prostora prirode i predela, negovanje naseljskih struktura i ambijenata, brižljivog oblikovanja i arhitektonske raznovrsnosti objekata
o održavati kontrast između predela i naselja a prostor prirode povezivati sa naseljskim zelenim površinama
o stvarati zelene površine kao naseljsku opremu u stambenim područjima kako bi se veliki deo potrebe za odmorom mogao zadovoljavati u samom naselju
o davati apsolutnu prednost masovnom javnom prevozu i nemotorizovanom prevozu, odvajajući teretni i tranzitni saobraćaj od naseljskih saobraćajnih tokova
o obezbediti zaštitu izvorišta vodosnabdevanja; efikasno tretirati tečni i čvrsti otpad: daljinsko grejanje i razvoj drugih komunalnih službi
4. očuvanje kulturnog graditeljskog nasleđa
kroz princip tihe rekonstrukcije tj. revitalizacije, poboljšanja i dogradnje postojećih objekata, a u manjoj meri i izgradnje novih objekata. Javlja se i potreba da se utvrđuju i uslovi za oblikovanje objekata.
5. ujednačavanje uslova života u naseljima
putem sanacija delova naselja po sledećim područjima:
o područja lake sanacije, sa objektima dobrog kvaliteta, gde bi se izvršila neophodna korekcija regulacije postojećih ulica, radi obezbeđenja saobraćajne funkcije i smeštaja komunalne infrastrukture. Zatim, izvršila bi se neophodna promena gađevinskih parcela u cilju obezbeđenja priključka svake parcele na ulicu i obezbeđenja prostora za javne službe
o područja radikalne sanacije, sa nepravilnim parcelama, nepotpunom uličnom mrežom, oskudnom komunalnom infrastrukturom i javnim službama, sa građevinama lošeg kvaliteta i ispod higijenskih normi, gde bi se utvrdila regulacija novih ulica i izvršila parcelacija u skladu sa okolnim ambijentom.
|
